Według Jerzego Topolskiego polskiego historyka zajmującego się metodologią historyczną i nie tylko, mity jako przeświadczenia których nie da się poddać weryfikacji można odnaleźdź w dwóch źródłach. Jako sposoby pojmowania świata zakorzenione w zbiorowościach ludzkich, oraz jako postawa ludzka niechętna do weryfikacji (czyli racjonalizacji) sformuołowania jakiegoś stwierdzenia, które ulega „fundamentalizacji”. Pierwsze zatem ma charaker zbiorowy a drugi indywidualistyczny, przyczym oba mogą z siebie wynikać.
Mit można rozpatrwać także jako nośnik informacji charakteryzujący się koniecznością użycia przekazu werbalnego badź rytuału , w formie opowieści mającej charakter metafizyczny wyjaśniający rzeczywistość jako uporządkowany ład.
Na mitologię składa się opowieść o początkach „świata” , czyli kosmogonia czy teogonia, oraz początki ludów, plemion, narodów, dynastii czy innej zbiorowości ludzkiej.
Mity mają także charakter religijny wyjaśnijąc istotę bóstw, herosów i ich roli cywilizacyjnej. Takie bóstwa konstytujące cywilizację w Japonii występują każdym rejonie w postaci chramów sintoistycznych ichi-no miya, ni-no miya („pierwsza świątynia”, „druga świątynia”) poświęconych „bóstwom-cywilizatorom” są silnie i powszechnie obecne w kulturze Japonii.
Innym mitem projektującym przyszłość jest mit o zesłaniu boskiego wnuka na ziemię, opowieść ta zapisana w Nihongi bogini Amaterasu złożyła wnukowi obietnicęo wiecznotrałości nieba i ziemi (tenjo mukyu-no shinchoku) czyli o trwałości panowania Cesarstwa Japońskiego. Przy czym widać w tym micie wpływy koncepcyjne konfucjańskiej filozofii władzy w postaci „mandatu nieba i ziemi” do sprawowania władzy przez cesarza, która w procesie tworzenie mitologii oficjalnej była konstytuowana w okresie resturacji Meiji.
Innym rodzajem mitów, które możemu uznać jako utrwalające ludzki sposób postrzegania rzeczywistości jest sposób myślenia o przeszłości w kategoriach doświadczenia aktualnego, np: rozumienie instytucji z perspektyw VII i VIII wieku ( mówimy o zapisach dotyczących instytucji cesarstwa, ustawodastwa, tytułów itp. Zapisanych w kigi ) ale odnoszące się do opisów zamierzchłych, do teogonii i kosmogonii kiedy te instytucje nie miały miejsce. Co oznacz tworzenie takiej narracji dla stworzonych instytucji, aby zostały legitymizowane przez mitologię odnoszących się do początku „świata japońskiego”. Innym mitem ukrytym w historiografii także japońskiej, jest tworzenie takiej spójnej narracji przez ich twórców w logicznym łączeniu faktów i opisie ich literackim, że przez takie skonstruowanie ich same wydarzenia ukazują się jako logiczna, spójna i uporzadkowana wizja przeszłości.
Kolejnym mitem jest przeświadczenie, że wszystko ma swoją przyczynę i owe przyczyny utrzymują stan rzeczy ale także wywołują zmiany. W Japoni wizja rzeczywistości pozbawioną w której działalność ludzka nie ma większego wpływu jest zdecydowanie buddyzm, gdzie każde działanie działanie człowieka i innego stworzenia ma skuki, za które otrzymuje się dobrą karmę, czyli umożliwia się w przyszłym życiu dojście do wyzowolenia z kręgu wcieleń. Zatem od istoty robaka, przechodząc przez różne wcielenia przejść do postaci człowieka, następnie zostać bodhisattwą a w końcu buddą. Wpływy myśli buddyjskiej można zlokalizować od VI wieku wraz z mecentem nad nią księcia Shotoku, oraz w kulturze późniejszej w formie literatury, poezji i prozy.
Mit aktywizmu, czyli o tym że to dzialania ludzkie zmieniają o przebiegu historii wyraża się w Japonii w formie gloryfikacji bohaterów i władców.
Topolski wymienia także inne źródła mitów w narracji historycznej, czyli takie które są udziałem twórców historiografii jak: psychologia twórczości naukowej, ideologia, manipulacja i cenzura.
Pierwsza polega na tym, że twórcy przywiązani do własnych dokonań są mało skłonni do ich dezauwania, co wydaje się być oczywiste gdyż wpewnej mierze konstytuują one ich tożsamość jako naukowca. Ideologia wyraża się w widocznych trędach opisywania „tak a nie inaczej”wydarzeń przez autora, na którego także oddziaływała ideologia powszechna w jego czasach. W historiografii japońskiej dostrzec to można w zaginionych źródłach z VII wieku, do dzieł kojiki i Nihongi , a przed wszystkim do kresu Meiji kiedy tworzono oficjalną mitologię cesarstwa.
Cenzura objawiała się widocznie w prześladowaniach od późnego okresu Meiji niezależnych historyków ( Tsuda Sokichi) czy zwalczenie mogących podważyć teorie o boskim pochodzeniu dynastii badań archeologicznych, czyli okresu jomon który oficjalnie był uznawany za okres bogów z Kojiki i Nihongi, oraz badania okresu kofun mogących podważyć pochodzenie dynastii panującej.
Mit ten w praktyce padł po klęsce w wojnie na Pacyfiku 1945 roku.
